کمدین ها، بلاگرها و استندآپ کمدین ها، در شرایط بحرانی امروز ایران (دی ۱۴۰۴ و پس از آن) با مشکلات عمیقی روبرو شدند که ترکیبی از فشارهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بود. این بحران، به ویژه در بهمن ماه 1404 موجب توقف کامل کار بلاگرها و کمدین ها شد. در این اپیزود از مدیروز، یکی از کمدین های مشهور ایرانی، «مهسا آقادادی» میهمان ماست، تا از زندگی خودش در دوران بحران، صحبت کند.
درگیری جامعه با استرس، ترس از تغییر و از همه مهمتر؛ «نا امیدی گسترده»، سبب شده تا زندگی بسیاری از اینفلوئنسرها، بلاگرها و فعالال در فضای مجازی، دستخوش تغییراتی اساسی شود.
چند قطبی شدن جامعه، به این موضوع دامن زده و کسب و کارهای زیادی را متوقف کرده است.
مشکلات اصلی کمدین ها و بلاگرها چیست؟
عدم انتشار هر محتوایی به علت شناخته شدن
افرادی که شناخته شده هستند، نمی توانند مانند مردم عادی «ترولینگ» کنند. آنها مجبورند تمام مسئولیت محتوای خود را بپذیرند. ضمن اینکه چه دلیلی دارد که آنها با ما موافق باشند و عیناً مدلی که ما تمایل داریم رفتار کنند؟ استندآپ کمدین هایی که مانند «مهسا آقادادی» در برنامه هایی مثل خندوانه شناخته شدند، مشخص است که لازم است خط قرمزهایی را رعایت کنند.
بحران اقتصادی و از دست دادن درآمد
قطع اینترنت طولانی، مستقیماً درآمد اینستاگرام، یوتیوب و تبلیغات را صفر کرد. مخاطبان هم در فقر و تورم ، حالا پول و حوصله کمتری برای محتوای سرگرمی دارند. فروش بلیت استندآپ یا اسپانسرشیپ لوکس هم کاهش یافته است. بسیاری از بلاگرها که مدل کسب وکارشان بر «لایف استایل» یا تبلیغات بود، حالا با ورشکستگی و بیکاری روبرو هستند.
از دست دادن مخاطب و بی ربط شدن محتوا
طبیعی است در هنگام فشار روی اقتصاد و گرده کشور، شوخی های عادی یا طنزهای تکراری یا محتوای مصرف گرا دیگر مانند قبل مردم را نمی خنداند. امروزه سینمای کمدی و طنز مجازی «نمی خنداند» چون مخاطب به محتوای جدی تر یا طنز سیاه اجتماعی بیشتر تمایل دارد.
فشار دوطرفه
از یک سو قوانینی باید رعایت شود، از سوی دیگر بسیاری از مردم (و عموما بصورت ناناخته و ترول) انتظار واکنشهایی با رویکرد یا سبک تفکر خودشان دارند. در نتیجه بسیاری از بلگرها و کمدینها بین «بی دردی» و «بیکاری» ، گیر کرده اند. در این میان وضع کمدینها از همه بدتر است!
چرا بلاگرها و کمدین ها مورد نفرت مردم قرار می گیرند؟
نفرت عمدتاً از سوی نسل جوان و معترض می آید و ریشه در این ادراکات بدون اطلاع و قضاوتهای تکانشی و «تکانشگری» دارد.
تصور یا تصویر بی دردی و فاصله طبقاتی
بسیاری از بلاگرها و کمدین های موفق زندگی لوکس (ماشین های گران، سفر، تبلیغات) نشان می دهند در حالی که مردم در زندگی عادی چنین امکاناتی ندارند. این «حسرت سازی» یا «فرار از واقعیت» برخی از بلاگرها، سبب شد تا اتهام «ماشین حسرت سازی» یا «ترس از دست دادن جایگاه» به بسیاری از بلگرها وارد شود.
فرار از مسئولیت در بحران
بسیاری از فعالان اجتماعی، حمایت فعالان را «سطحی» می خوانند. اما باز هیچ کسی، فیل را در «اتاق تاریک»، نمی بیند!
کیفیت پایین و ابتذال محتوا
طنز تکراری، بدون درک بستر اجتماعی بسیاری از بلاگرها برای کسب شهرت، به این موضوع دامن زده. این کار در شرایط بحرانی، به جای خنده، خشم بیشتری تولید میکند.
این نفرت البته عمومی نیست؛ مخاطبان وفادار هنوز وجود دارند، اما صدای منتقدان در فضای مجازی (به خصوص خارج نشین ها) بیشتر غالب است.
راهکار خروج از بحران چیست؟
خروج از چنین بحرانی، به هیچ عنوان آسان نیست، اما گزینه های واقع بینانه وجود دارد.
درک واقعی بستر اجتماعی و تغییر محتوا
طنز اجتماعی ملایم یا محتوای «کمک محور» (مثل نکات بقا با طنز، داستان های واقعی مردم با روایت خنده دار). می تواند کمک کننده باشد.
مدیریت ریسک و تنوع بخشی
ساخت محتوای غیرسیاسی مفید (آموزشی، فرهنگی) و کسب درآمد از کانالهای دیگر، می تواند جایگزین خوبی باشد. کتاب صوتی، پادکست، همکاری بین المللی، یا حتی انجام کارهای غیررسانه ای.
حرفه ای سازی بلندمدت
سرمایه گذاری روی کیفیت (فیلمنامه بهتر، درک روانشناسی مخاطب). استندآپ به سمت فرمت های بین المللی (نتفلیکس، یوتیوب جهانی) می تواند حرکت کند. بسیاری از کمدین های موفق جهان در بحران ها با «طنز مقاومتی» زنده ماندند.
واقع بینی جمعی
در شرایط بحران، انتظار «کسب وکار پررونق» بی معنی است. برخی باید موقتاً کنار بکشند یا شغل دوم پیدا کنند تا بحران طی شود.
بحران، همواره فرصتی برای بازنگری است. خنداندن برای بقا و آگاهی جامعه کاریست که کمدینهای خوب ما از جمله میهمان ما، انجام میدهند. مهسا آقادادی، جامعه را به طنز نمیگیرد بلکه با نگاه طنز به خانواده خودش، نکاتی را به ما می آموزد که ممکن است مغفول مانده باشد. بازیگران خوب، همواره پس از بحران ها، قوی تر باز خواهند گشت. طنز ابزاری قدرتمند است که باید از آن، هوشمندانه استفاده شود.
جمع بندی
در پادکست مدیروز ما قصد داریم تا رویکردها و راهکارهای مختلف را که به توسعه فردی ما و در نهایت مدیریت بهتر زندگی و کار ما منجر می شود را بررسی کنیم. قصد ما آگاهی است و قضاوت، همواره با شنوندگان مدیروز است.
این اپیزود به ما کمک می کند تا درک بهتری از روندها و « مدیریت زندگی یک کمدین» داشته باشیم. پیشنهاد می کنیم اولاً پیش از اینکه این اپیزود را کامل نشنیدیم، قضاوتی نکنیم و یک بار این اپیزود را در خلوت و با دقت بشنویم و اگر مورد پسند ما بود، آنگاه آن را برای تمام عزیزانمان ارسال کنیم.
هدف نهایی تیم ما در پادکست و وبسایت مدیروز ، این است که بتوانیم با توسعه خرد و دانش، کمک کوچکی به روند تفکر فردی و جمعی خودمان داشته باشیم. این کمک ها شاید بتواند افراد و کسب و کارها را در راستای توسعه خودشان و رسیدن به آرزوهای دیرینه شان یاری کند.
با هم این اپیزود جذاب را بشنویم…
0